Thành phố Đồng Nai được định hướng trở thành đầu mối lớn về giao thông và logistics, trung tâm giao thương quốc tế. Qua đó tạo nền tảng vững chắc để chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên đổi mới sáng tạo và hội nhập sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Phát triển các đô thị xứng tầm

Căn cứ Luật Quy hoạch đô thị, sau khi trở thành thành phố, Đồng Nai sẽ triển khai các quy hoạch trọng điểm, gồm quy hoạch tổng thể thành phố Đồng Nai và quy hoạch chung đô thị toàn thành phố.

Phát biểu tại Kỳ họp thứ 3, HĐND tỉnh (nay là thành phố) khóa XI về công tác quy hoạch, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh (nay là Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai) Nguyễn Văn Út cho biết, Đồng Nai bước vào giai đoạn phát triển mới với mô hình quản trị đô thị. Theo ông, dù sẽ phát sinh không ít khó khăn, nhưng với sự chuẩn bị trong thời gian qua cùng quyết tâm của cả hệ thống chính trị, thành phố có thể vận hành hiệu quả mô hình mới.

"Thành phố Đồng Nai sẽ tạo “bức tranh” rồi mời các nhà đầu tư vào, chứ không để các nhà đầu tư “vẽ” ra một “bức tranh” rồi chúng ta phải chạy theo" - Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai NGUYỄN VĂN ÚT

Hiện Đồng Nai đang đề xuất cơ chế đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch tổng thể trên cơ sở tích hợp Quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 với quy hoạch chung đô thị thành phố.

Theo ông Nguyễn Văn Út, địa phương đang đồng thời triển khai nhiều đồ án quy hoạch. Tuy nhiên, qua rà soát, một số quy hoạch chung tại các đô thị lớn như Biên Hòa, Long Thành, Nhơn Trạch còn tồn tại bất cập, cần được điều chỉnh. Trên cơ sở đó, UBND thành phố đã báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy và đề xuất các nội dung liên quan.

Việc rà soát được thực hiện theo nguyên tắc kế thừa, đảm bảo sự thống nhất giữa các giai đoạn quy hoạch. Đồng Nai sẽ tiến hành quy hoạch lại các đô thị Long Thành, Nhơn Trạch, Biên Hòa và Trảng Bom theo hướng nâng tầm, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Xóa bỏ tình trạng phát triển manh mún, nhỏ lẻ

Ông Huỳnh Hồ Đại Nghĩa, Cố vấn chính sách chiến lược - Minh Triết Capital & Consulting (TP.HCM), nhận định Đồng Nai đang đứng trước bước chuyển từ một địa phương công nghiệp phát triển thành trung tâm điều phối chiến lược của vùng Đông Nam Bộ mở rộng và cả nền kinh tế quốc gia. Trong bối cảnh đó, việc sớm hoàn thiện quy hoạch là nhiệm vụ then chốt.

Theo ông Nghĩa, quy hoạch cần được xây dựng theo hướng động, gắn với các dòng chảy phát triển thay vì giới hạn trong địa giới hành chính. Mỗi quy hoạch phải làm rõ ba yếu tố: tạo ra dòng chảy nào, kết nối với dòng chảy nào và giữ lại giá trị gì cho địa phương. Ông nhấn mạnh, hạ tầng giao thông, khu đô thị hay nền tảng dữ liệu đều không chỉ mang tính đơn lẻ mà đóng vai trò cấu thành các chuỗi giá trị và hệ thống quản trị phát triển.

Ở góc độ chuyên môn, kiến trúc sư Khương Nguyễn Đức Chương, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư thành phố Đồng Nai, cho rằng việc hình thành thành phố không chỉ là thay đổi về hành chính mà còn hướng đến nâng cao chất lượng sống trên nền tảng tài nguyên thiên nhiên và văn hóa sẵn có. Để đảm bảo hài hòa giữa phát triển và bảo tồn, cần tránh áp dụng cực đoan mô hình đô thị nén, đồng thời định hướng phát triển đa cực, giảm áp lực cho đô thị Biên Hòa, phát triển thêm các cực như Long Thành (đô thị sân bay) và Nhơn Trạch (đô thị cảng).

Theo Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai Nguyễn Văn Út, trên cơ sở báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy, UBND thành phố đã đề xuất các định hướng quy hoạch trong thời gian tới. Cụ thể, thành phố sẽ không tiếp nhận các dự án dân cư đô thị nhỏ lẻ, trừ trường hợp nằm trong các khu đô thị hiện hữu.

Đồng thời, địa phương cũng sẽ không chấp thuận các dự án sản xuất, kinh doanh ngoài khu, cụm công nghiệp. Theo ông Nguyễn Văn Út, trước đây việc cho phép các dự án ngoài khu công nghiệp nhằm phục vụ nhu cầu phát triển địa phương, nhưng trong bối cảnh mới, tất cả dự án phải được bố trí trong các khu, cụm công nghiệp để thuận lợi quản lý, đặc biệt là kiểm soát môi trường. Thành phố cũng sẽ xây dựng lộ trình di dời các cơ sở gây ô nhiễm.

Bên cạnh đó, Đồng Nai sẽ tiến hành thu hồi các dự án không phù hợp quy hoạch hoặc không đảm bảo trình tự, thủ tục đầu tư theo quy định.