Cởi trói pháp lý khơi thông thông thị trường
Thị trường bất động sản TP.HCM đang ghi nhận những chuyển biến vô cùng tích cực khi chính quyền thành phố cùng các cơ quan quản lý liên quan quyết liệt đẩy mạnh công tác xử lý khó khăn tồn đọng cho hàng loạt dự án. Sự chủ động này không chỉ giúp giải phóng dòng vốn khổng lồ đang bị “đóng băng" mà còn hứa hẹn tạo nền tảng vững chắc cho một chu kỳ phát triển bền vững, minh bạch, lấy giá trị thực làm trọng tâm.
Theo số liệu báo cáo tổng hợp đến giữa tháng 9/2026 trên Hệ thống 751 của Bộ Tài chính, TP.HCM có tổng cộng 1.338 dự án gặp vướng mắc kéo dài, với tổng quy mô diện tích đất lên tới hơn 30.691 ha và tổng mức đầu tư vượt 658.084 tỷ đồng. Đây là nguồn lực vô cùng lớn nếu được đưa trở lại dòng chảy kinh tế sẽ tạo ra sức bật đáng kể cho toàn vùng.
Nỗ lực tháo gỡ của TP.HCM đã đạt được những kết quả cụ thể qua từng giai đoạn rõ rệt. Trong giai đoạn đầu thực hiện Kế hoạch 34/KH-UBND, TP.HCM đã xử lý dứt điểm 417 dự án, giải phóng khoảng 17.000 ha đất và khơi thông khoảng 206.000 tỷ đồng nguồn vốn đầu tư. Sang giai đoạn tiếp theo, khi triển khai Nghị quyết 29/2026/QH16 của Quốc hội cùng Chỉ thị 45/CT-UBND, Sở Tài chính TP.HCM tiếp tục rà soát 921 dự án bao gồm cả nhóm chuyển tiếp và đăng ký mới. Tính đến nay, có thêm 233 dự án, tương đương 25,3%, đã hoàn tất công tác giải quyết vướng mắc.
Như vậy, tính chung trên địa bàn TP.HCM, tổng số dự án tồn đọng đã được tháo gỡ thành công đạt 650 dự án. Đối với 688 dự án còn lại, chiếm tỷ lệ 74,7% trong nhóm 921 dự án rà soát đợt hai, các sở và ngành chuyên môn đã khẩn trương nghiên cứu để đề xuất phương án xử lý chi tiết nhằm sớm đưa toàn bộ các dự án này trở lại hoạt động.
Nhìn rộng ra phạm vi cả nước, công tác rà soát và giải quyết các dự án kéo dài cũng được triển khai đồng bộ và quyết liệt. Thống kê trên hệ thống của Bộ Tài chính cho thấy toàn quốc ghi nhận 4.685 dự án vướng mắc. Đến nay, các cơ quan chức năng đã phân loại và xử lý xong 3.407 dự án, chiếm 72,7% tổng số dự án tồn đọng, khơi thông tổng mức đầu tư khổng lồ hơn 2,5 triệu tỷ đồng.
Bên cạnh các dự án đã tháo gỡ xong, hiện toàn quốc còn 1.123 dự án, chiếm 23,97%, đã được các bộ, ngành và địa phương xây dựng phương án giải quyết cụ thể cho thời gian tới. Nhóm còn lại gồm 155 dự án, chiếm 3,3%, đang được đề xuất cấp có thẩm quyền là Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ xem xét, tháo gỡ do vượt tầm xử lý của cấp sở ngành địa phương.
Những lệch pha cần giải quyết
Báo cáo ngày 21/9 từ Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA) đánh giá việc tháo gỡ khó khăn cho các dự án đã nhanh chóng mang lại sinh khí mới cho thị trường. Trong 7 tháng đầu năm 2026, TP.HCM ghi nhận 37 dự án bất động sản, nhà ở thương mại đủ điều kiện huy động vốn, cung ứng ra thị trường tổng cộng 27.374 căn nhà, gồm 21.165 căn hộ chung cư và 6.209 căn nhà thấp tầng, tăng 1,64 lần so với cùng kỳ năm 2025.
Mặc dù nguồn cung dự án được cải thiện rõ rệt, sức mua thực tế trên thị trường vẫn chịu áp lực lớn do mặt bằng lãi suất vay còn ở mức cao và khả năng tiếp cận vốn tín dụng còn hạn chế. Điều này trực tiếp làm suy giảm dòng tiền thanh khoản của các doanh nghiệp kinh doanh bất động sản.
Mặt khác, thị trường vẫn đang trong tình trạng lệch pha khi thiếu vắng các sản phẩm đáp ứng nhu cầu ở thực. Các phân khúc như nhà ở thương mại giá vừa túi tiền, nhà ở cho thuê phù hợp với khả năng chi trả của người thu nhập thấp, thu nhập trung bình và nhà ở xã hội vẫn chưa đáp ứng đủ cầu. Cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng tại Kỳ họp thứ 3 của Quốc hội vào tháng 10 và 11/2026, các chủ trương mới sẽ tiếp tục được thể chế hóa đồng bộ qua việc sửa đổi Luật Đất đai 2024 cùng các luật liên quan như Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Đầu tư.
Nhiều chuyên gia tài chính và bất động sản khẳng định việc giải phóng hàng trăm nghìn tỷ đồng bị đóng băng tại các dự án tồn đọng không chỉ giúp doanh nghiệp phục hồi mà còn giải tỏa nguồn lực đất đai vô cùng quý giá cho sự phát triển đô thị.
Đánh giá về triển vọng thị trường thời gian tới, ông Bạch Văn Lượng, Chủ tịch Hội SeHoREA, nhận định rằng tiềm năng tăng trưởng của bất động sản TP.HCM trong chu kỳ mới không còn phụ thuộc vào các sóng sốt đất ngắn hạn mà dựa trên nền tảng giá trị thực vững chắc. Sự quyết liệt tháo gỡ pháp lý từ chính quyền giúp khai thông nguồn lực, kết hợp với đà bứt phá của các dự án hạ tầng giao thông kết nối vùng và chính sách pháp lý ngày càng hoàn thiện sẽ giúp thị trường bước vào giai đoạn phát triển an toàn. Trong đó, các sản phẩm phục vụ nhu cầu ở thực và bất động sản phụ trợ đô thị, công nghiệp sẽ giữ vai trò nòng cốt dẫn dắt đà tăng trưởng bền vững của TP.HCM.
